سنجش مؤلفههای طراحی معماری پاتوق فرهنگی- هنری بر اساس تعامل بانوان هنرمند و شهروندان (محدوده مورد مطالعه: پارک مخصوص بانوان و خانواده شهر دزفول)
محورهای موضوعی : مطالعات محله در شهرهای ایرانی اسلامی
مریم حربیان
1
,
کوروش مؤمنی
2
,
مائده مقدم
3
1 - دانشآموخته کارشناسی¬ارشد، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه صنعتی جندیشاپور دزفول، دزفول، ایران
2 - دانشیار گروه معماری، دانشگاه صنعتی جندیشاپور دزفول، دزفول، ایران
3 - دانشجوی دکتری، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه صنعتی جندیشاپور دزفول، دزفول، ایران
کلید واژه: پاتوق فرهنگی هنری, تعاملات اجتماعی, بانوان هنرمند, طراحی مشارکتی و پارک خانواده و بانوان شهر دزفول.,
چکیده مقاله :
ارتباطات اجتماعی طبق هرم مازلو، یکی از نیازهای اصلی انسان است. یکی از راههای برطرف کردن این نیاز انسانی، فضاهای جمعی همچون پاتوقهای شهری است. امروزه جای خالی چنین فضاهای شهری که بتوانند در عین تأمین نیاز شهروندان امروز، تبدیل به فضایی ماندگار با ایجاد حس تعلق و آرامش شوند، بسیار احساس میشود. از طرفی دیگر، برای فعالیت هنرمندان بهویژه در حوزه صنایع دستی، وجود فضایی جمعی برای برقراری ارتباط بین هنرمندان و شهروندان، ضروری است. در راستای بررسی مؤلفههای معماری تأثیرگذار بر افزایش تعاملات اجتماعی، پژوهشی در پارک مخصوص بانوان و خانواده شهر دزفول انجام شد. بدین منظور با استفاده از روش توصیفی- تحلیلی و پیمایشی و توزیع 278 پرسشنامه هدفمند، نگرش بانوان هنرمند و شهروندان شهر دزفول درباره مؤلفههای معماری پاتوق فرهنگی هنری مؤثر برای افزایش تعاملات اجتماعی جمعآوری شد. روایی پرسشنامه را اساتید دانشگاهی تأیید کردند و پایایی پرسشنامه با ضریب 75/8 آلفای کرونباخ به دست آمد. سپس با استفاده از نرمافزار SPSS26 و آزمونهای آمار استنباطی، تجزیه و تحلیل شد. نتایج این تحقیق بیانگر آن است که به ترتیب اولویت، چهار مؤلفه اقلیمی، فعالیتی، فرهنگی و کالبدی در این امر، نقش پررنگی دارند. همچنین ارتباط مؤلفه فرهنگی با سایر مؤلفهها بیشتر است. اشاره به مهمترین مؤلفههای طراحی معماری پاتوق فرهنگی- هنری و رتبهبندی آنها، طراحی مشارکتی پاتوق فرهنگی- هنری بر اساس سنجش نیاز افراد ذینفع، از مهمترین نتایج این پژوهش است.
Measuring the Architectural Design Components of a Cultural-Artistic
Hangout based on the Interaction of Female Artists and Citizens
(Study Area: Women and Family Park in Dezful City)
Maryam Harbiyan*
Kourosh Momeni **
Maede Moghadam ***
According to Maslow's hierarchy of needs, social connections are one of the basic human needs, and if they are reduced, the health of society will be affected. One way to meet this human need is through communal spaces such as urban hangouts. Urban hangouts are important not only from an economic perspective but also from a cultural and social perspective. Today, there is a great need for such urban spaces and architectural structures that can meet the needs of today's people and become a lasting space that creates a sense of belonging and peace. On the other hand, for the activities of artists, especially in the field of handicrafts, the existence of a collective space for communication between artists and citizens is essential. In order to investigate the architectural components that affect the increase in social interactions, a study was conducted in the women's and family park in Dezful city. For this purpose, using descriptive-analytical and survey methods and distributing 278 targeted questionnaires, the attitudes of female artists and citizens of Dezful city about the architectural components of an effective cultural and artistic hangout to increase social interactions were collected. In this regard, the validity of the questionnaire designed by experts and university professors was confirmed and the reliability of the questionnaire was obtained with a Cronbach's alpha coefficient of 8/75. Then, it was analyzed using SPSS26 software and inferential statistics tests. The findings and results of this research indicate that the four priority components of climate, activity, culture, and physical play a prominent role in this matter. Also, the cultural component is more related to other components. How to establish a meaningful connection between the opinions of artists and citizens about architectural components that influence increasing social interactions is one of the most important results of this research.
Introduction
In addition to interpersonal dynamics, the existence of social connections also leads to physical and mental health. (Shojai and Dolabi, 2015).Humans ensured their health through social participation and physical activity. (Jennings & Bamkole, 2019) But now, with the neglect of public spaces, disregard for social and cultural values, disregard for communication and walking routes(Narvaez & Griffiths, 2012), and the tendency towards a car-based life, urban spaces have lost their utility.( Asadpour and et al,2024)With the presence of people in urban spaces, the role of these spaces will become more prominent and their sociability will increase.( Shojaei and Partoi, 2015)A suitable cultural-artistic hangout that can respond to people's social desires and, with purposeful design, can move the audience through the space.( Kwon & Sailer, 2015) And create a space that, in addition to increasing communication, strengthens and preserves cultural and artistic works, can increase social interactions between artists and citizens. In this regard, the main question of the research is: What are the determinants of social interactions between female artists and citizens for prediction in the design of cultural-artistic hangouts?
Research Method
The present study is formed from two major concepts of social interactions and urban public space called cultural-artistic hangout. Among the studies that moved in this direction, the following can be mentioned:
In their study titled “Identifying unsafe public spaces in urban neighborhoods and redesigning them with an approach to improving environmental security,” Hamafar and Sasansara (2014) examined the conditions of neighborhoods and urban spaces, and as a result, identified the most harmful cases and provided solutions for improvement.
Pourabedini et al. (2014) in their study titled “Analysis of the social logic governing the spatial structure of the historical-cultural context of the neighborhoods of Boshravieh in the Qajar period with a spatial syntax approach” state that the elements constituting the physical structure of the neighborhoods of Boshravieh in the Qajar period were formed in order to meet the needs of the neighborhood residents and to preserve and strengthen their cultural-social identity.
Ramezani et al. (1403) in their study titled “Contexts and Factors Related to the Quality of Urban Life in District One Neighborhoods of Tehran: Application of a Multilevel Model” state that the feeling of social security has a significant relationship with the dependent variable, namely the quality of urban life.
A study of the research background shows that paying attention to the design of spaces based on social interactions is a fundamental approach and is of interest to designers. However, it is still limited to a specific field or, in some cases, is a general survey without detailed statistical analysis. What is of interest in this research is a comprehensive survey and the provision of an appropriate and flexible model for the design of collective spaces.
In this research, descriptive-analytical and survey methods have been used. The theoretical foundations of the research have been collected through library studies and reference to authoritative documents such as books and scientific journals, and through survey methods through questionnaires. A questionnaire with 53 questions was designed in four sections. The questionnaire was distributed in the women's and family park in Dezful city.Considering that about 1000 people visit this park daily, the sample size was considered to be 278 people according to the Cochran formula and Morgan table. Using the stratified probability sampling method, the sample population consisted of 40 artists, 6 professors from the Faculty of Architecture and Urban Planning visiting the park, and 232 citizens of Dezful. Also, interviews were conducted with female artists active in this park. The responses were analyzed in SPSS26 software with descriptive and inferential tests and by analyzing graphs and tables. The validity of the questionnaire was confirmed by the professors and the reliability of the questionnaire was 8.75 according to Cronbach's alpha in SPSS software.
Results
Table 1- Spearman correlation between components
|
Spearman correlation |
Physical component |
Climatic component |
Activity component |
Cultural component |
|
|
Physical component |
Correlation coefficient |
|
0/291 |
0/508 |
0/664 |
|
Sig |
0/000 |
0/000 |
0/000 |
||
|
Climatic component |
Correlation coefficient |
0/291 |
|
0/296 |
0/338 |
|
Sig |
0/000 |
0/000 |
0/000 |
||
|
Activity component |
Correlation coefficient |
0/508 |
0/296 |
|
0/552 |
|
Sig |
0/000 |
0/000 |
0/000 |
||
|
Cultural component |
Correlation coefficient |
0/664 |
0/338 |
0/552 |
|
|
Sig |
0/000 |
0/000 |
0/000 |
||
Table 2- Friedman test between components
|
criterion |
rank |
Average |
|
Climatic component |
1 |
1/01 |
|
Activity component |
2 |
2/05 |
|
Cultural component |
3 |
2/95 |
|
Physical component |
4 |
4/00 |
.
Figure 1 - Friedman test of the most significant sub-criteria
Table 3- Results of Spearman's correlation test
(the most significant sub-criterion in the physical component)
|
|
criterion |
artists |
Citizen |
women |
men |
|
Physical component |
Body |
Pause space - semi-open space |
Quality of materials - geometric elements |
Pause space - semi-open space. |
Semi-open space - quality and type of materials |
|
Correlation coefficient 0/480 |
Correlation coefficient 0/515 |
Correlation coefficient 0/493 |
Correlation coefficient 0/571 |
||
|
Function |
Creative space - security. |
Flexibility - creative space |
Readability - green space |
Creative space - flexibility |
|
|
Correlation coefficient 0/567 |
Correlation coefficient 0/450 |
Correlation coefficient 0/401 |
Correlation coefficient 0/540 |
||
|
Service |
There is no connection |
Welfare service space - technology. |
Welfare service space - technology. |
Welfare service space - technology. |
|
|
Correlation coefficient 0/482 |
Correlation coefficient 0/235 |
Correlation coefficient 0/629 |
Discussion and Conclusion
This research has come up with a proposed model for designing a cultural and artistic hangout based on the relationship between the artist and the citizens. Although this study was conducted in a specific location, given the nature of the research and the use of statistical analysis, it can be used as a model for designing cultural hangouts.
Based on the research findings, the following suggestions are made:
- Designing the space body in the form of a form with a central rule, combining open and semi-open spaces, and minimal use of completely closed spaces.
- Using elements reminiscent of the city's identity and history, in the sample under study: a design reminiscent of the streets, using bricks.
- Creating a mixed space of diverse uses to attract the audience to the main use center and instill a sense of security considering the key presence of women in the space.
- Considering climatic conditions, in the sample under study: using tree filters and water atmosphere to improve conditions in hot seasons.
References
Asadpour, Hajar; Ghale Noui, Mahmoud; Bahramian, Armin and Mohammadi, Mahmoud (2014) “Ranking the semantic-identity challenges of urban landscape in the Iranian urban planning system”, Iranian Scientific Journal of Architecture and Urban Planning, 15th year, No. 1, pp. 43-57.
https://www.magiran.com/p2782608
Pour-Abedini, Saeideh; Taghavi, Abed and Hashemi-Zarjabad, Hassan. (1402) "Analysis of the social logic governing the spatial structure of the historical-cultural context of the neighborhoods of Boshroieh in the Qajar era with a spatial syntax approach", Iranian-Islamic City Studies, Year 13, Issue 48, pp. 71-87.
DOI: 20.1001.1.2228639.1401.12.48.2.6
Ramezani, Hamid; Hatami, Ali; Moti Haghshenas, Nader and Tofangchi Mahyari, Milad. (1403) "Contexts and factors related to the quality of urban life in the neighborhoods of District One of Tehran: Application of a multilevel model", Iranian-Islamic Urban Studies, Year 14, Issue 53, pp. 39-58.
https://iic.ihss.ac.ir/Article/42146.
Shojaei, Sadat and Pouya Dolabi (2015) “Pathology of the Design Quality of Public Spaces in Cultural Center Architecture”, Second International Conference on Research in Engineering, Science and Technology, pp. 2-3.
Hamafar, Zahra and Ali Seifi Sasansar (1402) "Identifying unsafe public spaces in urban neighborhoods and redesigning them with an approach to improving environmental security (Case study: Narmak, Sanglaj, Kargar Shomali and Bagh Shater neighborhoods in Tehran)", Economics and Urban Planning, Year 4, Issue 3, pp. 72-87.
DOI: 10.22034/uep.2023.389188.1360.
Jennings, V.& Bamkole, O. (2019) The Relationship between Social Cohesion and Urban Green Space: An Avenue for Health Promotion, Int. J. Environ. Res. Public Health, 16(3), pp 452.
DOI: 10.3390/ijerph16030452.
Kwon, S. & Sailer, K. (2015) Seeing & being seen insidea museum & a department store, A Comparison study in Visibility & Copresence Patterns. In Proceedings of the10th International Space Syntax Symposium, London.
Narvaez, L. & Griffiths, S. (2012) Configurational Econ-omies,the Value of Accessibility in Urban Development, International Transaction Journal of Engineering, Man-agement, & Applied Sciences & Technologies, 3(3), pp 293–309.
* M.A. of Architecture, Department of Architecture, Faculty of Architecture and Urban Planing, Jundi-shapur University of Technology, Dezful, Iran.
https://orcid.org/0009-0005-3398-8902
** Corresponding Author: Associate Professor of Architecture, Department of Architecture, Faculty of Architecture and Urban Planning, Jundi-Shapur University of Technology, Dezful, Iran.
https://orcid.org/0000-0002-6978-3571
*** Ph.D. student in Architecture, Department of Architecture, Faculty of Architecture and Urban Planing, Jundi-shapur University of Technology, Dezful, Iran.
آقاملایی، ریحانه (1396) «تجدید حیات شهری با رویکرد فرهنگی»، منظر، سال نهم، شماره 39، صص 50-59.
اسدپور، هاجر و محمود قلعه نویی و آرمین بهرامیان و محمود محمدی (1403) «رتبهبندی چالشهای معنایی- هویتی منظر شهری در نظام شهرسازی ایران»، نشریه علمی معماری و شهرسازی ایران، سال پانزدهم، شماره 1، صص 43-57.
https: //www.magiran.com/p2782608.
برهانیفر، سحر و محمد ابراهیم مظهری و ویدا تقوایی و بهزاد وثیق و رضا اشرف زاده (1400) «بررسی مؤلفههای تأثیرگذار بر اجتماعپذیری مجتمعهای مسکونی با رویکرد حفظ خلوت (نمونه مورد مطالعه: مجتمع مسکونی ششصد دستگاه مشهد)»، نشریه علمی مطالعات شهری، سال دهم، شماره 38، صص 91-106.
doi: 10.34785/J011.2021.982.
بهرامی، بختیار و علی راستکار و نینا خلیقی و نیلا قزوینه (1403) «مطالعه نقش کیفیتهای فضایی- اجتماعي بر تعاملات اجتماعي سالمندان در محلات؛ ارائه یک مدل مفهومی»، نشریه علمی معماری و شهرسازی ایران، سال پانزدهم، شماره 1، صص 259-276.
https: //www.magiran.com/p2782621.
بهزادفر، مصطفی و ارسلان طهماسبی (1392) «شناسایی و ارزیابی مؤلفههاي تأثیرگذار بر تعاملات اجتماعی؛ تحکیم و توسعه روابط شهروندي در خیابانهاي شهري (نمونه مورد مطالعه: سنندج)، باغ نظر، سال دهم، شماره 25، صص 17-28.
پورعابدینی، سعیده و عابد تقوی و حسن هاشمی زرج اباد (1402) «تحلیل منطق اجتماعی حاکم بر کالبد فضای محلات بافت تاریخی- فرهنگی بشرویه در عصر قاجار با رویکرد نحو فضا»، مطالعات شهر ایرانی- اسلامی، سال سیزدهم، شماره 48، صص 71-87.
doi: 20.1001.1.2228639.1401.12.48.2.6.
ترکمان، احمد و مجتبی قائد و سوگل شمتوب (1396) «پاتوق، فضای جمعی شهری و معماری و محل تعاملات اجتماعی و فرهنگی (نمونه موردی: شهر برازجان)»، فصلنامه علمی و پژوهشی پژوهش و برنامهریزی شهری، سال هشتم، شماره 31، صص 225-248.
doi: 20.1001.1.22285229.1396.8.31.12.0.
تبریزی، امید و مصطفی مختاباد امرئی و محسن فیضی (1393) «اثرات طراحی فضاهای شهری و معماری جمعگرا بر تعاملات و ارتباطات اجتماعی»، مدیریت شهری، سال سیزدهم، شماره 37، صص 257-272.
حبیبی، مهدی (1397) زیباییشناسی و فلسفة هنر، تهران، آوای کلار (کتاب اصلی در سال1393 منتشر شده است).
حسنپور، آناهیتا و سمیه امیدواری و محمدحسین صدرارحامی (1397) «بررسی عوامل مؤثر بر ارتقای تعاملات اجتماعی در فضاهای شهری (نمونه موردی: میدانچه جلفا-اصفهان)»، معماریشناسی، سال یکم، شماره 5، صص 10-18.
دانشپور، سید عبدالهادی و مریم چرخچیان (1386) «فضای عمومی و عوامل مؤثر بر حیات جمعی»، باغ نظر، سال چهارم، شماره 7، صص 19-28.
ربیعی،کامران و طاهره شریعتمنش (1399) «پاتوق و توليد اجتماعي فضا: مطالعة پديدارشناسانة زندگي روزمره در پاتوق¬هاي زنانة اصفهان»، زن در توسعه و سیاست، سال هجدهم، شماره 2، صص 263-292.
doi: 10.22059/jwdp.2020.294167.1007758.
رمضانی، حمید و علی حاتمی و نادر مطیع حقشناس و میلاد تفنگچی مهیاری (1403) «زمینهها و عوامل مرتبط با کیفیت زندگی شهری محلات منطقه یک شهر تهران: کاربرد مدل چندسطحی»، مطالعات شهر ایرانی- اسلامی، سال چهاردهم، شماره 53، صص 39-58.
https: //iic.ihss.ac.ir/Article/42146.
شجاعی، دلارام و پروین پرتوی (1394) «عوامل مؤثر بر ایجاد و ارتقای اجتماعپذیری در فضاهای عمومی با مقیاسهای مختلف شهر تهران (نمونه موردی: فضاهای عمومی دو محله و یک ناحیه در منطقه 7 تهران»، باغ نظر، سال دوازدهم، شماره 34، صص 93-108.
شجاعی، سادات و پویا دولابی (1394) «آسیبشناسی کیفیت طراحی فضاهای عمومی در معماری فرهنگسرا»، دومین کنفرانس بینالمللی پژوهش در مهندسی، علوم و تکنولوژی، صص 2-3.
غراب، ناصرالدین (1380) «تأثیرات محیط شهری در از خود بیگانگی انسان»، فصلنامه مدیریت شهری، سال دوم، شماره 8، صص 84-93.
کربلایی حسینی غیثاوند، ابوالفضل و جمالالدین سهیلی (1397) «بررسی نقش مؤلفههای کالبدی محیط در اجتماعپذیری فضاهای فرهنگی با استفاده از تکنیک چیدمان فضا (مورد مطالعاتی: مجتمعهای فرهنگی دزفول و نیاوران)»، معماری و شهرسازی آرمانشهر، سال یازدهم، شماره 25، صص 361-373.
نخعی شریف، امیرمسعود و هیرو فرکیش (1401) «روشهای نقد در معماری مطالعات تطبیقی نقد فلسفه هنر در معماری»، هنر مدیریت سبز، سال یکم، شماره 2، صص 59-73.
doi: 10.30480/agm.2021.3598.1014.
وزیری، وحید و نادر حاجلو و علی رضایی شریف و صدف کرامتی (1394) «بررسی شاخصهای تعیینکننده مفهوم شادی در طراحی پاتوقهای شهری (محدوده مورد مطالعه: منطقه یک شهر اردبیل)»، نشریه علمی- پژوهشی انجمن علمی معماری و شهرسازی ایران، سال ششم، شماره 2، صص 19-28.
همافر، زهرا و علی سیفی ساسانسرا (1402) «شناسایی فضاهای همگانی ناامن در محلههای شهری و بازطراحی آنها با رویکرد ارتقای امنیت محیطی (مورد مطالعه: محلههای نارمک، سنگلج، کارگر شمالی و باغ شاطر تهران)»، اقتصاد و برنامهریزی شهری، سال چهارم، شماره 3، صص 72-87.
Doi: 10.22034/uep.2023.389188.1360.
Canter, D. (1977) The phycology of plase. Londen: Architectural press LTD.1-9.
Carr, S. mark, F. leanne, R. & Stone, A. (1992) Public space, messachusetts: Cambridge university press.1-15. Couch, Ch. Sykes, O. & Brosthingaus, W. (2011) Thirty years of urban regeneration in brithain. Germany & Farance: The importance of context and path dependency. Progress in planning.75(1) ,1-52.
DOI: 10.1016/j.progress.2010.12.001.
Jennings, V.& Bamkole, O. (2019) The Relationship between Social Cohesion and Urban Green Space: An Avenue for Health Promotion, Int. J. Environ. Res. Public Health, 16(3): 452.
doi: 10.3390/ijerph16030452.
Kroeber, A. L.& Kluckhohn, C. (1952) Culture: A Critical Review of Concepts and Definitions. Cambridge, Massachusetts: Peabody Museum Press.
Kwon, S. & Sailer, K. (2015). Seeing & being seen insidea museum & a department store, A Comparison study in Visibility & Copresence Patterns. In Proceedings of the10th International Space Syntax Symposium, London.
Narvaez, L. & Griffiths, S. (2012) Configurational Econ-omies,the Value of Accessibility in Urban Development, International Transaction Journal of Engineering, Man-agement, & Applied Sciences & Technologies, 3(3),293–309.
Wesz, J.G.B. Miron, L.I.G. Delsante, I. & Tzortzopoulos, P. (2023) Urban Quality of Life: A Systematic Literature Review. Urban Sci, 7(2).
