کارکرد کنوانسیون 1982 حقوق دریاها و کنوانسیون 1988 رم در مقابله با تروریسم دریایی
الموضوعات : Maritime lawرضا جهان پناه 1 , سید علی جبار گلباغی ماسوله 2
1 - کارشناسی ارشد حقوق خصوصی، گروه حقوق، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران.
2 - استادیار گروه فقه و حقوق، دانشکده علوم انسانی، واحد لاهیجان، دانشگاه آزاد اسلامی، لاهیجان، ایران.
الکلمات المفتاحية: تروریسم دریایی, امنیت دریایی, سازمان بینالمللی دریایی, کنوانسیون ١٩٨٢ حقوق دریاها, کنوانسیون ١٩٨٨ رم ,
ملخص المقالة :
کنوانسیون 1982 حقوق دریاها و کنوانسیون 1988 رم هر دو ابزارهای حقوقی مهمی برای مقابله با تروریسم دریایی و تخلفاتی هستند که در دریاها انجام می شوند .کنوانسیون 1982 حقوق دریاها چارچوب قانونی جهانی برای استفاده و مدیریت منابع دریایی و هم چنین حفاظت از محیط زیست دریایی ایجاد کرده است هم چنین این کنوانسیون دارای برخی از نکات کلیدی در زمینه تروریسم دریایی است که شامل تعریف مناطق دریایی ،کنوانسیون مشخص می کند که دریاها به چه مناطقی تقسیم بندی می شوند مانندآب های سرزمینی ، منطقه انحصاری اقتصادی و غیره و حاکمیت کشورها را در این مناطق تعیین می کند . این موضوع در کنترل فعالیت های غیر قانونی مانندتروریسم موثر است . هم چنین شامل تعهدات کشورهای ساحلی کشورها ملزم به حفاظت از آب های خود و جلوگیری از فعالیت های غیر قانونی از جمله تروریسم هستند ودرنهایت همکاری بین المللی کنوانسیون به کشورهای عضو انگیزه می دهد تا در زمینه امنیت دریایی همکاری کنند است . کنوانسیون 1988 رم نیز به طور خاص به موضوع تروریسم دریایی می پردازد و سازو کارهای قانونی برای مقابله با این نوع از اقدامات تروریستی ارائه می دهدکه عبارت اند ازتعریف و مجازات ،این کنوانسیون اقداماتی را که در زمره تروریسم دریایی قرار می گیرند ، تعریف می کند و مجازات هایی برای آن ها تعیین می نماید و تعهدات بازداشت و پیگرد،کشورهای عضو متعهد به بازداشت و پیگرد افرادی هستند که متهم به اقدامات تروریستی در دریاها هستند و در نهایت همکاری و تبادل اطلاعات کنوانسیون ایجاد سازوکارهایی برای همکاری و تبادل اطلاعات بین کشور های مختلف در مورد تهدیدات تروریستی دریایی را تسهیل می کند است . این دو کنوانسیون به شکل قابل توجهی در چارچوب حقوق بین الملل برای مقابله با تروریسم دریایی اهمیت دارند .کنوانسیون 1982 حقوق دریاها به عنوان یک چارچوب کلی برای مدیریت دریاها و جلوگیری از تخلفات ، و کنوانسیون 1988 رم به عنوان ابزاری تخصصی برای مقابله با تروریسم دریایی ، به کشورها کمک می کند تا امنیت دریایی را تامین کنند و از منافع خود در دریاها حفاظت نمایند . دو تهدید ((تروریسم دریایی)) و ((دزدی دریایی)) شدیدترین آثار ممکن را بر امنیت دریاها و حقوق ذاتی شهروندان گذاشته و گاه تا مرز بحران نیز پیش رفته اند. دولتها و جامعه جهانی از اهمیت این دو پدیده شوم غافل نبوده و سعی در مقابله با آن دو را داشته اند. از دهه 90 میلادی تا کنون، کنوانسیون های مهمی در میان دولت ها تدوین شد که ضمن شناسایی هریک از این دو معضل، صلاحیت قضایی دولت ها را برای محاکمه خاطیان این جرائم به رسمیت شناختند. در این میان، سازمان های بین المللی و منطقه ای نیز، از پای ننشسته و اقدمات مفیدی را در مقابله با این دو پدیده انجام دادند. اقداماتی که توانست تا حد زیادی از وقوع این دو پدیده جلوگیری کند. مقاله نتیجه میگیرد که براي مبارزة مؤثر با تروریسم دریایی ضرورت دارد که این کنوانسیون ها براي اهدافی هم چون اتخاذ اقدامات پیش گیرانه، تعقیب و مجازات مرتکبین، و رفع تعارضات احتمالی با قواعد حقوق بینالملل دریاها تقویت شوند.
1. Adiban, F., Barzegarzadeh, A., et al. (2022). Maritime terrorism: A threat to international peace and security and a violation of human rights and fundamental freedoms. Maritime Law Enforcement Security Quarterly, 13(49). [In Persian]
2. Afshar Sistani, I. (1995). Abu Musa Island and the Greater and Lesser Tunb Islands (2nd ed.). Tehran: Office for Political and International Studies. [In Persian]
3. Farnelli, G. M. (2013). Terrorists under the Jolly Roger? Recent trends in piracy and maritime terrorism. In G. Andreone, G. Bevilacqua, G. Citaldi, & C. Cinelli (Eds.), Insecurity at sea: Piracy and other risks to navigation. Naples: Gianni Editore.
4. Gaedi, M. R. (2009). An examination of the possibility of ratification of the 1982 United Nations Convention on the Law of the Sea by the Islamic Republic of Iran (with emphasis on the Strait of Hormuz and the Persian Gulf). In Proceedings of the International Persian Gulf Conference. [In Persian]
5. Hakimzadeh Khoei, P., & Abdollahi, M. (2017). International measures in the prevention and criminal suppression of maritime terrorism. Criminal Law and Criminology Research Journal, 5(10). [In Persian]
6. Hong, N., & Ng, A. K. Adolf. (2010). The international legal instruments in addressing piracy and maritime terrorism: A critical review. Research in Transportation Economics, 27(1).
7. Jafari Valdani, A. (1992). Centers of crisis in the Persian Gulf. Tehran: Kayhan Publishing Organization. [In Persian]
8. Kadkhodaei, K., & Rahmani Nejad, M. (2017). Piracy: Objectives and motivations. Journal of Legal Studies, 2(16). [In Persian]
9. Knyazeva, N. A., & Korobeev, A. I. (2015). Maritime terrorism and piracy: The threat to maritime security. Mediterranean Journal of Social Sciences, 6(6 S3). [In Persian]
10. Kousha, J., & Shayegan, F. (2011). An overview of piracy and maritime terrorism in international treaties. Journal of Private and Criminal Law Research (Encyclopedia of Law and Politics), 7(1).
11. Kousha, S., Foroughinia, H., et al. (2013). An examination of the concept of maritime terrorism in international law regulations. Andishmandan-e Hoquq Scientific-Research Quarterly, 1(3). [In Persian]
12. Mirheidar, D. (1991). Political geography of the Middle East and North Africa (A. S. Drysdale & G. H. Blake). (2nd ed.). Tehran: Office for Political and International Studies. [In Persian]
13. Momtaz, J. (2003). Combating unlawful acts against the safety of maritime navigation (E. Baghaei Hamaneh, Trans.). Foreign Policy Quarterly, 17(1). [In Persian]
14. Nelson, E. S. (2012). Maritime terrorism and piracy: Existing and potential threats. Global Security Studies, 3(1).
15. Papastavridis, E. (2014). Crimes at sea: A law of the sea perspective. Centre for Studies and Research in International Law and International Relations Series, 15(1), Section 1.
16. Pishgahi Fard, Z. (2005). An introduction to the political geography of the seas with emphasis on Iranian waters. Tehran: University of Tehran Press. [In Persian]
17. Sharghi, A. (2015). Maritime terrorism: Maritime security and state responsibility. Specialized Quarterly of Political Science, 11(31). [In Persian]
18. Talayi, F. (2017). International law of the sea. Tehran: Jangal Publications. [In Persian]
19. Treves, T. (1998). The Convention for the Suppression of Unlawful Acts against the Safety of Maritime Navigation. Singapore Journal of International & Comparative Law, 2(2).
20. Tuerk, H. (2008). Combating terrorism at sea: The suppression of unlawful acts against the safety of maritime navigation. University of Miami International and Comparative Law Review, 15(3).
