رابطه نشانگان بدریختانگاری با نشانگان اضطراب اجتماعی با میانجیگری عزتنفس
محورهای موضوعی : روانشناسی بالینی و آسیب شناسی روانی
تورج هاشمی نصرت آباد
1
,
آنیتا مظفری
2
,
نعیمه ماشینچی عباسی
3
1 - گروه روانشناسی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران
2 - گروه روانشناسی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران
3 - گروه روانشناسی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران
کلید واژه: بدریختانگاری, اضطراباجتماعی, عزتنفس,
چکیده مقاله :
هدف پژوهش حاضر تعیین رابطه میان نشانگان بدریختانگاری و نشانگان اضطراب اجتماعی با نقش میانجیگری عزتنفس بود. جامعه آماری شامل دانشجویان دانشگاه تبریز بود که ۳۷۸ نفر از آنها با روش نمونهگیری تصادفی خوشهای چندمرحلهای انتخاب شدند. این مطالعه از نوع بنیادی و مقطعی و از نظر شیوه جمعآوری دادهها توصیفی- همبستگی بود. دادهها با استفاده از سیاهه اضطراب اجتماعی اسپین، ترس از تصویر بدنی لیتلتون و مقیاس عزتنفس روزنبرگ جمعآوری شد. برای تحلیل روابط ساختاری از مدلیابی معادلات ساختاری با نرمافزار AMOS 24 استفاده گردید. نتایج نشان داد که مدل اندازهگیری شده با مدل نظری برازش مناسبی دارد. همچنین بین بدریختانگاری و اضطراب اجتماعی رابطه مثبت و معنادار و بین بدریختانگاری و عزتنفس و نیز بین عزتنفس و اضطراب اجتماعی رابطه منفی و معنادار وجود داشت. براساس یافتهها، کاهش عزتنفس در افراد مبتلا به نشانگان بدریختانگاری میتواند منجر به بروز یا تشدید اختلال اضطراب اجتماعی شود و افزایش عزتنفس در این افراد میتواند از ظهور یا شدتگیری این اختلال جلوگیری کند؛ زیرا کاهش عزتنفس ارزیابی فرد از عملکرد خود را تضعیف کرده و به افزایش نشانگان اضطراب اجتماعی منجر میشود.
The present study aimed to determine the relationship between body dysmorphic disorder symptoms and social anxiety symptoms, through self-esteem. Therefore, 378 students from University of Tabriz were selected using a multi-stage cluster random sampling method. Data were collected using the Connor Social Anxiety Scale (SPIN), Rosenberg self-esteem scale (RSES), and Littleton body image concern inventory (BICI) questionnaires. Data were analyzed by structural equation modeling using AMOS24 software. Results indicated that the measured model had a good fit with the theoretical model. Furthermore, findings showed a significant positive relationship between body dysmorphic disorder symptoms and social anxiety, as well as significant negative relationships between body dysmorphic disorder symptoms and self-esteem, as well as between self-esteem and social anxiety. hence, it can be concluded that a decrease in self-esteem levels in individuals with body dysmorphic disorder symptoms may lead to the onset or exacerbation of social anxiety disorder, and by increasing self-esteem levels in these individuals, the onset and intensification of social anxiety disorder can be prevented.
بساک نژاد، سودابه؛ و غفاری، مجید. (1386). رابطه بین ترس از بدریختی بدنی و اختلالهای روانشناختی در دانشجویان. مجله علوم رفتاری، 1(2)، 179-187. SID. https://sid.ir/paper/436018/fa
بیگی هرچگانی، نیلوفر؛ شریفی، طیبه؛ نیکخواه، محمد؛ و احمدی، رضا. (1402). اثربخشی درمان نوروفیدبک بر اضطراب اجتماعی و نشخوار ذهنی افراد مبتلا به اضطراب اجتماعی. علوم پزشکی رازی (مجله دانشگاه علوم پزشکی ایران)، 30(1)، 138-150. SID https://sid.ir/paper/1130556/fa
پکوک، زهرا؛ آزادی، محمود؛ و طالبیان شریف، جعفر. (1403). اثربخشی آموزش تنظیم شناختی هیجان بر عزتنفس و خوداگاهی دانشجویان دختر با تجربه شکست عاطفی. مجله روانشناسی، 2(28)، 216-224. http://iranapsy.ir/Article/45231/FullText
تبریزی شهروی، زهرا. (1402). تأثیر ضعف و قوت عزتنفس بر خودکارآمدی. کنفرانس بین المللی روانشناسی، علوم ت
ربیتی و سبک زندگی. SID. https://sid.ir/paper/1082548/fa حسنوند عموزاده، مهدی؛ هاشمی، اسماعیل؛ مهرابیزاده هنرمند، مهناز؛ سوری، حسین؛ و حکیمی، فاطمه.(1403). آزمون مدل یکپارچهنگر اختلال اضطراب اجتماعی بر پایه عوامل تأثیرگذار: زیستی، خانوادگی، شناختی، رفتاری، هیجانی و اجتماعی در دانشجویان دختر. مجله روانشناسی، 3(28)، 354-364. https://doi.org/10.22051/psy.2015.2075
محمدی، نوراله؛ و سجادی نژاد، مرضیه سادات. (1386). رابطه نگرانی از تصویر بدنی, ترس از ارزیابی منفی و عزتنفس با اضطراب اجتماعی. پژوهشهای نوین روانشناختی، 2(5)، 55-70. SID. https://sid.ir/paper/120350/fa
نقیزاده علمداری، ماهک؛ و اکبرینژاد، هادی. (1401). اثربخشی روایت درمانی بر نگرانی از بدریختی بدن و خودکارامدی ادراکشده دانشآموزان دختر مبتلا به چاقی و اضافه وزن. مجله روانشناسی، 2(26)،182-189. https://dor.net/dor/20.1001.1.18808436.1401.26.2.7.6
Alfakeh, S. A., Durayq, A. M. B., Albaiti, S. A., Alghumgham, D. R., Bahanan, S. F., & Alsatty, A. N. (2024). Prevalence of Body Dysmorphic Disorder and its association with body features and social anxiety among female University students. Academic Journal, 39(4), 17-25. https://doi.org/10.21203/rs.3.rs-3627192/v1
American Psychiatric Association. (1994). Diagnostic and statistical manual of mental disorders (4th ed.). American Psychiatric Publishing, Inc. https://psycnet.apa.org/record/1994-97698-000
American Psychiatric Association. (2013). Diagnostic and statistical manual of mental disorders: DSM-5™ (5th ed.). American Psychiatric Publishing, Inc. https://doi.org/10.1176/appi.books.9780890425596
Arji, M., Borjali, A., Sohrabi, F., & Farrokhi, N. A. (2016). Role of perfectionism and body image in the prediction of body dysmorphic disorder symptoms. Avicenna Journal of Neuro Psycho Physiology, 3(3), 62-65. http://dx.doi.org/%2010.5812/ajnpp.42560
Baldwin, M. W., & Main, K. J. (2001). Social anxiety and the cued activation of relational knowledge. Personality and Social Psychology Bulletin, 27(12), 1637-1647. https://doi.org/10.1177/01461672012712007
Blakey, S. M., Abramowitz, J. S., & Mahaffey, B. L. (2016). Do obsessive beliefs predict body image disturbance? Journal of Obsessive-Compulsive and Related Disorders, 11, 96-100. https://doi.org/10.1016/j.jocrd.2016.08.007
Cash, T. F., & Fleming, E. C. (2002). The impact of body image experiences: development of the body image quality of life inventory. The International journal of eating disorders, 31(4), 455–460. https://doi.org/10.1002/eat.10033
Guo, X. (2001). Information and option pricings. Quantitative Finance, 1(1), 38. doi: 10.1088/1469-7688/1/1/302
He, X. (2022). [Retracted] Relationship between Self‐Esteem, Interpersonal Trust, and Social Anxiety of College Students. Occupational therapy international, 2022(1), 8088754. https://doi.org/10.1155/2022/8088754
Heimberg, R. G., Brozovich, F. A., & Rapee, R. M. (2014). A cognitive-behavioral model of social anxiety disorder. Social anxiety, 705-728. https://doi.org/10.1016/B978-0-12-394427-6.00024-8
Jefferies, P., & Ungar, M. (2020). Social anxiety in young people: A prevalence study in seven countries. PloS one, 15(9), e0239133. https://doi.org/10.1371/journal.pone.0239133
Kendler, K. S., Myers, J. M., & Neale, M. C. (2000). A multidimensional twin study of mental health in women. American Journal of Psychiatry, 157(4), 506-513. https://doi.org/10.1176/appi.ajp.157.4.506
Kuck, N., Cafitz, L., Bürkner, P. C., Hoppen, L., Wilhelm, S., & Buhlmann, U. (2021). Body dysmorphic disorder and self-esteem: a meta-analysis. BMC psychiatry, 21(1), 310. https://doi.org/10.1186/s12888-021-03185-3
Mataix-Cols, D., de la Cruz, L. F., Isomura, K., Anson, M., Turner, C., Monzani, B., ... & Krebs, G. (2015). A pilot randomized controlled trial of cognitive-behavioral therapy for adolescents with body dysmorphic disorder. Journal of the American Academy of Child & Adolescent Psychiatry, 54(11), 895-904. https://doi.org/10.1016/j.jaac.2015.08.011
Murad, O. S. (2020). Social Anxiety in Relation to Self-Esteem among University Students in Jordan. International Education Studies, 13(2), 96-103. https://doi.org/10.5539/ies.v13n2p96
Phillips, K. A & Kelly, M. M. (2017). Update on body dysmorphic disorder: clinical features, epidemiology, pathogenesis, assessment, and treatment. Psychiatric Annals, 47(11), 552-558. https://doi.org/10.3928/00485713-20171004-02
Rosenberg, M. (1965). Society and the adolescent self-image, Princeton, NJ. Princeton Press. https://www.jstor.org/stable/j.ctt183pjjh
Russell, D.W. (1996). UCLA Loneliness Scale (Version 3): Reliability, validity, and factor structure. Journal of Personality Assessment, 66(1), 20-40. https://doi.org/10.1515/9781400876136
Tafarodi, R. W., & Swann Jr, W. B. (2001). Two-dimensional self-esteem: Theory and measurement. Personality and individual Differences, 31(5), 653-673. https://doi.org/10.1016/S0191-8869(00)00169-0
Taylor, J. H., Landeros-Weisenberger, A., Coughlin, C., Mulqueen, J., Johnson, J. A., Gabriel, D., ... & Bloch, M. H. (2018). Ketamine for social anxiety disorder: a randomized, placebo-controlled crossover trial. Neuropsychopharmacology, 43(2), 325-333. https://doi.org/10.1038/npp.2017.194
Veale, D. (2004). Body dysmorphic disorder. Postgraduate medical journal, 80(940), 67-71. https://doi.org/10.1136/pmj.2003.015289
