واکاوی خلأهای پژوهشی و آموزشی دانش صرف و کارکرد آن در تحلیل متون قرآن و حدیث و استنباطات فقهی
الموضوعات :بهرام جهان دیده 1 , سید محمد علی هاشمی 2
1 -
2 -
الکلمات المفتاحية: صرف ساده, رابطه صرف و اصول فقه, صرف و تفسیر, نظام آموزشی حوزه, علوم میانرشتهای ادبیات عرب و قرآن و حدیث,
ملخص المقالة :
دانش صرف یکی از ارکان بنیادین در فهم دقیق متون دینی و استنباطات علمی است. با این حال، آموزش و پژوهش در این عرصه با کاستیها و خلأهای جدّی مواجه است. مصاحبه حاضر به آسیبشناسی نظام آموزشی و متون درسی دانش صرف پرداخته و نشان میدهد که منابع متداول، از انسجام و عمق کافی برخوردار نیستند. ضرورت پرداختن به این مساله از آنجا ناشی میشود که ریزهکاریهای علم صرف و تبیین دقیق اوزان، تأثیر مستقیمی بر مباحث فقهی، اصولی و تفسیر قرآن و روایات دارد. بهگونهای که تفاوت در تحلیل صرفی یک کلمه میتواند به تغییر در حکم فقهی مستنبط یا فهم کاملاً متفاوت از آیات الهی منتهی شود. پرسش اصلی این گفتوگو آن است که مهمترین خلأهای پژوهشی و آموزشی دانش صرف در حوزههای علمیه چیست و چگونه میتوان با پیوند دادن این قواعد با کارکردهای عینی در متون قرآن و حدیث، جایگاه آن را در پژوهشهای اسلامی احیا کرد؟ از ویژگیهای برجسته این مصاحبه، رویکرد انتقادی برآمده از نگاهی فراتر از تئوریهای محض با بیش از دو دهه تجربه مستمر تدریس و حضور در ساختارهای آموزشی است. این گفتوگو ضمن تبیین ضعفهای ساختاری نظیر توقّف آموزش صرف در پایههای ابتدایی، راهکارهای عملی روشنی ارائه میدهد.
